INLEIDING

Van het aardgas af

De komende decennia moeten alle woningen en gebouwen van het aardgas af. Dit is een geweldige uitdaging, waarbij praktisch elke woning moet worden aangepakt. Woningeigenaren kunnen dat niet alleen. Zij zien er tegenop om met hun huis aan de slag te gaan: ze weten niet welke maatregelen ze moeten nemen, hebben geen geld, willen of kunnen geen geld lenen of vrezen alle rompslomp die een verbouwing met zich meebrengt.

Slimme Stappen

Langs de A16 draaien de komende dertig jaar 28 windmolens. Een kwart van de opbrengsten blijft in de omgeving. In het project Slimme Stappen van Energie A16 is gekeken of dit geld ingezet kan worden om de gebouwde omgeving versneld te verduurzamen.

Dit project startte met de ambitie om een aanbod voor woningeigenaren te ontwikkelen dat hen volledig zou ontzorgen. Hoe mooi zou het zijn als bewoners bij één loket terecht kunnen om hun woning geheel te laten verduurzamen, zonder dat ze zich zorgen hoeven te maken over geld, technische oplossingen en de uitvoering? Eén one-stop-shop waar alles voor je geregeld wordt. Ook is bekeken hoe projecten voor de gemeenschap opgezet kunnen worden, zoals het opwekken van zonne-energie of het verduurzamen van gemeenschapshuizen en sportverenigingen.

Pas op de plaats

Helaas werd duidelijk dat deze ambities niet haalbaar zijn. Een one-stop-shop concept is, vanwege alle wettelijke eisen, praktisch onuitvoerbaar voor een kleine organisatie als Energie A16. En de projecten voor de gemeenschap kwamen om uiteenlopende redenen niet goed van de grond. Noodgedwongen zijn de plannen herzien. De ambitie werd opnieuw geformuleerd: zoveel mogelijk woningeigenaren ondersteunen bij het zetten van (slimme) stappen thuis.

Op reis

Hoe kunnen individuele woningeigenaren het beste ondersteund worden? Hoe kan een gemeente dit organiseren? Op die vragen hebben we antwoorden gezocht met experimenten in de vier gemeenten langs de A16. Er is veel geleerd over de reis die de bewoner aflegt en de obstakels die hij onderweg tegenkomt. Dat vraagt vooral: een onafhankelijke begeleider met voldoende tijd en deskundigheid om bewoners over hobbels te begeleiden. Een belangrijke les: deze begeleiding kost veel meer tijd dan vooraf was ingeschat: van acht tot twaalf uur voor eigenaren met voldoende geld, tot meer dan twintig uur voor de mensen die de middelen niet hebben.

Dit Reisverslag gaat over de ervaringen met het ondersteunen van woningeigenaren. We zien dat nog niet iedereen mee kan doen en dat de verschillen tussen mensen almaar groter worden. We benoemen 7 obstakels en geven suggesties hoe die overwonnen kunnen worden.

Ben je geïnteresseerd in de oplossing? Lees dan onze Wegwijzer, waarin we geleerde lessen hebben vertaald naar een bewonersreis met praktische tips voor het organiseren hiervan.