Wooncomplex ‘Samen Thuis’ geeft ouderen thuisgevoel

‘Ik ga echt niet achter
de geraniums zitten’

Steeds meer woningcorporaties ontwikkelen projecten om ouderen te helpen hun sociale netwerk vorm te geven. Onderzoek in Gemert naar sluimerende eenzaamheid wees uit dat er behoefte is aan een woonvorm die alleenstaande ouderen met elkaar in contact brengt. Voor woningcorporatie Goed Wonen Gemert reden om het project ‘Samen Thuis’ te realiseren: een complex met tien appartementen voor 65-plussers. “Of ik me hier thuis voel? Zeker weten”, zegt bewoonster Dinie Kusters.

Ze weet het nog als de dag van gisteren: op 22 december 2016 om 14.00 uur kreeg ze de sleutel van haar appartement op de eerste verdieping. Een week later trok ze erin. Het enige wat ze mist is ‘Ons Lieve Vrouwke’ in haar oude kerk in Handel. Voor de rest zou mevrouw Kusters niet meer terug willen naar het appartement waar ze 21 jaar woonde. “Ik zat aan de voorkant”, vertelt ze, “véél te veel verkeer. Hier woon ik aan de achterkant, in het appartement van mijn keuze. Er zijn op loopafstand drie supermarkten en een zorgcentrum met apotheek, en mijn zoon woont 250 meter verderop. Ik heb echt geluk gehad.

Negen bewoners

Dinie Kusters is een van de negen bewoners van ‘Samen Thuis’. Het tiende appartement met een slaapkamer voor logés en een gezamenlijke tuin is er voor activiteiten, waar mevrouw Kusters met haar 85 jaar nog altijd graag aan deelneemt. Ze is wel een gangmaker, beaamt ze. “Je moet er zelf iets aan doen, hè, om het naar je zin te hebben. Ik ben al ruim 20 jaar alleen, maar ik ga echt niet achter de geraniums zitten. Met kerst versier ik de boel. Ik ben hier in Gemert ook bij het koor gegaan en ik fitness bij de reumavereniging. Gelukkig rijd ik nog steeds auto en kan ik elke week naar de kerk in Handel, waar ik al 35 jaar lector ben.”

‘Je moet er zelf iets aan doen, hè,
om het naar je zin te hebben’.

En dan is ze ook nog lid van de Katholieke Bond van Ouderen (KBO-Brabant) in Handel en staat ze klaar voor haar medebewoners als dat nodig is. “Een van de bewoonsters had laatst haar knieschijf gebroken bij een val. Ik heb haar sleutel en ben elke morgen even gaan kijken hoe het maar haar was. Kopje koffie drinken, boodschapje doen, kop soep brengen.”

Op elkaar terugvallen

Dat is precies waar het bij dit woonproject om draait, zegt projectleider Marja van Wolferen van Goed Wonen Gemert. “De bewoners helpen elkaar waar nodig. Ze wonen zelfstandig, maar kunnen wel op elkaar terugvallen en leuke dingen met elkaar doen. Voor die activiteiten zijn hier twee vrijwilligers actief, die echt een verbindende rol hebben. Zo wordt er elke dinsdagmiddag gezamenlijk koffie gedronken, spelletjes gedaan en gekaart en één keer per maand wordt er samen met een kok gekookt. Ook zijn er buitenshuis gezamenlijke activiteiten; een keer uit eten een bezoek aan tuinen, dat soort dingen. Deelname is uiteraard vrijwillig, maar de inzet is wel om invulling te geven aan gezamenlijkheid.”

Eén tegen eenzaamheid

‘Samen Thuis’ is een mooi voorbeeld van een initiatief in het kader van het actieprogramma ‘Eén tegen eenzaamheid’. In 2018 gaf de landelijke overheid hiervoor het startsein, met als doel om eenzaamheid onder ouderen te verminderen. Volgens de GGD Brabant-Zuidoost gaat het in de gemeente Gemert-Bakel om 46% van de ouderen (juli 2019). Deze doelgroep woont steeds langer thuis en heeft een kennissenkring die blijft krimpen. Woningcorporatie Goed Wonen Gemert ziet het als haar verantwoordelijkheid om deze ouderen een fijne en veilige woonplek te bieden.

Vergrijzing

Hoewel Gemert-Bakel sterk vergrijst, kostte het in eerste instantie toch moeite om huurders te vinden.

Ervaring leerde dat veel ouderen het begrip eenzaamheid niet herkennen of willen uiten. “In de promotie van het project hebben we het toen steeds gehad over huisvesting voor ouderen die hun sociale netwerk willen uitbreiden. Via de huisarts, dorpsondersteuning, zorgpartijen en een oproep in het Gemerts Nieuwsblad zaten we toen zo op negen bewoners”, vertelt Van Wolferen. “Ik heb met iedereen thuis een intake gedaan en vervolgens hebben we een paar bewonersbijeenkomsten georganiseerd om ze alvast met elkaar kennis te laten maken. Daarmee moet je niet wachten tot de oplevering.”

‘We overlopen elkaar niet,
maar zijn er wel voor elkaar’

Mevrouw Kusters schoof bij het derde koffie-uurtje aan en zag het meteen zitten. “Sinds ik in 2010 reuma kreeg, was het wandelen voorbij. Dat deed ik met een groep mensen. Het was mijn lust en mijn leven en ik mis het nog elke dag.” Ze raakt even het hangertje van Maria uit Lourdes aan. “Ik was er graag nog een keer naartoe gegaan, naar Lourdes, maar ja, die benen. Gelukkig kan ik nog wel met mijn scootmobiel de natuur in, dat doe ik graag. En hier heb ik genoeg mensen om me heen om andere gezellige dingen te doen. We overlopen elkaar niet, maar zijn er wel voor mekaar."

Een begrip

Tot op heden wonen de eerste bewoners – zeven dames en twee heren – allemaal nog in het appartementencomplex. De jongste is 65, de oudste inmiddels 90. Mocht er een woning vrijkomen, dan zijn er inmiddels potentiële huurders genoeg. “Samen Thuis begint in het dorp al echt een begrip te worden”, zegt Van Wolferen. “We onderzoeken nu in Bakel of er behoefte is aan een dergelijk wooncomplex. Dus wie weet komt er op termijn nog een bij.”

Onderstaande video geeft een goed beeld van het project.

Deel op social media