Introductie

In de provincie Noord-Brabant is het goed toeven. Tegelijkertijd staat Brabant, evenals andere provincies, voor opgaven voor de toekomst. Voor onze provincie staan deze opgaven beschreven in de Brabantse Omgevingsvisie ‘De Kwaliteit van Brabant’.

Aan de hand van deze vijf maatschappelijke opgaven uit de Brabantse Omgevingsvisie nemen we je, in de Staat van Brabant, mee door Brabant. Deze beschrijft en verbeeldt de toestand van onze provincie op hoofdlijnen met behulp van cijfers. Door vanaf nu deze cijfers periodiek te actualiseren, wordt het op strategisch niveau mogelijk om een meerjarig beeld te schetsen van de ontwikkelingen binnen Brabant. Met de Staat van Brabant geven we alleen inzicht in de ontwikkelingen. Het is dus geen monitor van beleid.

Robuuste databronnen met gegevens op regionaal niveau

Met een brede set aan indicatoren laten we de ontwikkelingen in Brabant op de vijf maatschappelijke opgaven zien. We beginnen daarbij niet opnieuw, maar sluiten aan bij diverse monitors die op landelijk en regionaal niveau beschikbaar zijn.

Zo is er door de Universiteit Utrecht en RaboResearch een Brede Welvaartindicator (BWI) 2017 ontwikkeld die de brede welvaart in één indicator samenvat, die gebaseerd is op een breed scala aan onderliggende indicatoren. In Brabant scoren we op de BWI iets boven het landelijk gemiddelde waarbij de verschillen met andere provincies klein zijn. Ook op de onderliggende indicatoren van brede welvaart zijn er geen opvallende uitschieters naar boven of beneden met andere provincies.

Een dergelijke constructie van een samengestelde index waarin de indicatoren voor thema’s en dimensies worden gewogen tot een enkel cijfer maakt vergelijking tussen gebieden eenvoudig, maar is ook lastig: Immers welke indicator weeg je hoe zwaar mee?

In de Regionale Monitor Brede Welvaart 2020 van het CBS is daarom niet gekozen voor een samengestelde index, maar is gekozen om een brede indicatorenset in samenhang te presenteren.

De indicatoren uit deze Regionale Monitor Brede Welvaart 2020 (CBS) zijn ook in deze Staat van Brabant opgenomen. Een andere monitor met gegevens op regionale schaal waaruit we geput hebben is het Dashboard Waar staat je gemeente? (VNG). Deze zijn aangevuld met cijfers uit landelijke en sectorale monitors. Voor cijfers over bijvoorbeeld Energie gebruiken we de Klimaatmonitor (Rijkswaterstaat). Voor informatie over leegstand de Landelijke monitor leegstand 2020 (CBS). Voor Economie en Arbeidsmarkt gebruiken we onder meer Arbeidsmarkt InZicht en voor Natuur en Water, konden we putten uit onze provinciale monitor Brabant InZicht. Bij alle grafieken in deze Staat van Brabant staat steeds aangeven wat de gebruikte bron is. De ontwikkeling van de bevolking is een basisgegeven dat voor iedere opgave van belang is. Daarom beginnen we met de demografische ontwikkeling van Noord-Brabant.

Thema: Demografie

Groei bevolking Noord-Brabant vlakt af

In 2021 heeft Noord-Brabant ruim 2,5 miljoen inwoners, en de bevolking groeit nog wel, maar minder snel, tot bijna 3 miljoen in 2050 is de prognose. De natuurlijke aanwas (saldo van geboorte en binnenlandse migratie) blijft licht groeien. Dat betekent dat er per saldo meer Nederlanders in Noord-Brabant komen wonen dan omgekeerd. De groei van de Brabantse bevolking komt daarmee vooral voor rekening van de buitenslandse migratie. Zowel de binnenlandse als de buitenlandse migratie zullen volgens de prognose op den duur stabiliseren. Door de negatieve natuurlijke aanwas zal de bevolkingsgroei daarom afvlakken tot 2050.

Vergrijzing gaat nog even door; maar aandeel jongeren stijgt na 2024 weer licht

Wat betreft de leeftijdssamenstelling zien we het aandeel van de 0 tot 20-jarigen ten opzichte van het aantal 20 tot 65-jarigen (groende druk) eerst nog afnemen tot 2024, maar daarna naar verwachting langzaam weer toenemen tot 2042. De vergrijzing daarentegen (grijze druk: 65-plussers ten opzichte van 20 tot 65-jarigen) zal volgens de prognose toenemen tot 2040 en daarna langzaam afnemen.

Meer informatie over de bevolkingsontwikkeling in Noord-Brabant vind je in de Monitor bevolking en wonen en de webpublicatie ’20 jaar in 20 beelden. 2000-2020 - twee decennia demografische ontwikkelingen in Noord-Brabant’ die onlangs is verschenen.

Bron: CBS Statline (2000-2020), Provincie Noord-Brabant (prognose)

Bron: CBS Statline (2000-2020), Provincie Noord-Brabant (prognose)

Bron: CBS Statline (2000-2020), Provincie Noord-Brabant (prognose)