Brabant Gaat Beter: jongeren werken aan gezondheids-vraagstukken
Met Brabant Gaat Beter krijgen praktisch opgeleide jongeren een krachtige stem in gezondheidsvraagstukken die hun dagelijks leven raken. Via interactieve lesmodules, die eenvoudig te integreren zijn binnen het burgerschapsonderwijs, gaan studenten aan de slag met thema’s als mentale en fysieke gezondheid, voeding en beweging. Het unieke? Studenten bedenken zélf oplossingen die impact maken! Hun ideeën worden gepresenteerd aan een breed netwerk van betrokken partijen, zoals gemeenten, de provincie, zorg- en welzijnsorganisaties en scholen.
Mijn naam is Arabella Meyer. Ik werk als sociaal ontwerper en onderwijskundige bij De Bildung Academie en ben in die hoedanigheid betrokken bij het project Brabant gaat Beter. In dit project staat een vernieuwende aanpak van jongerenparticipatie centraal. Het programma is ontwikkeld door sociaal ontwerper Manon van Hoeckel en uitgevoerd in samenwerking met het team bestaande uit Bram Geurds, Anneke Janssen, Niek van Enckevort en Tögöldör Suhbat.
Jongeren werken aan gezondheidsvraagstukken
Praktisch opgeleide jongeren worden vaak niet betrokken bij beslissingen over hun eigen gezondheid. Terwijl er juist veel te winnen is: mensen met een praktische opleiding leven gemiddeld korter dan academisch geschoolden. Brabant gaat Beter zet zich in om dit samen te veranderen – samen met jongeren zelf! In 8 lessen werken studenten aan een gezondheidsvraagstuk, begeleid door hun eigen (burgerschaps)docent. Brabant gaat Beter stelt hiervoor gratis een digitaal lespakket beschikbaar. Aan het eind presenteren studenten hun ideeën aan de school, gemeente en provincie.
Brabant gaat Beter is ontstaan vanuit sociaal ontwerp. De kern van deze aanpak is dat het project niet vóór, maar mét jongeren is ontwikkeld. Het lesprogramma is samen met mbo-studenten vormgegeven, vanaf het eerste idee tot en met de uitvoering. De ontwikkeling is gestart met het ophalen van hun ervaringen, zorgen en ambities. Deze perspectieven vormden de basis voor de thema’s, het lesmateriaal en de gekozen werkwijze. Hierdoor sluit het programma aan bij wat jongeren belangrijk vinden en bij de manier waarop zij leren, denken en handelen. Door co-creatie, experiment en verbeelding centraal te stellen, worden jongeren actief betrokken als medeontwerpers van verandering. Zo ontstaat een beweging die niet alleen over jongeren gaat, maar vanuit hen wordt vormgegeven.
“De kern van deze aanpak is dat het project niet vóór, maar mét jongeren is ontwikkeld.”
Jongerenparticipatie binnen het burgerschaponderwijs
In 2024 en 2025 is deze aanpak beproefd om Brabantse mbo-studenten een duidelijke stem te geven in gezondheidsvraagstukken die hun dagelijkse leven raken. Binnen het burgerschapsonderwijs werkten studenten door middel van het lesprogramma aan thema’s als mentale gezondheid, voeding, sport en bewegen en verslavende middelen. De studenten ontwikkelden zelf oplossingen met potentiële impact. Een deel van deze ideeën vindt inmiddels zijn weg naar gemeenten, de provincie, zorg- en welzijnsorganisaties en de scholen zelf.
De ideeën van mbo-studenten richten zich met name op hun directe leefomgeving: de school, de gemeente en de provincie. Daarom is het afgelopen jaar ingezet op nauwe samenwerking met de gemeenten Tilburg en ’s-Hertogenbosch, waar de pilots zijn uitgevoerd en met de deelnemende scholen.
Van gezondheidsthema naar breder inzetbaar instrument
Brabant gaat Beter is in eerste instantie ontwikkeld rondom het thema gezondheid. Tegelijkertijd blijkt uit de pilot dat het lesprogramma ook breder inzetbaar is. Het programma heeft de potentie om uit te groeien tot een instrument waarmee mbo-studenten structureel betrokken kunnen worden bij uiteenlopende beleidsdomeinen, breder dan alleen gezondheid. Daarmee biedt het mogelijkheden om jongerenparticipatie duurzaam te verankeren en beleid te ontwikkelen dat aansluit bij de leefwereld van deze jongeren.
Met de pilot Brabant gaat Beter is waardevolle ervaring opgedaan in het betrekken van mbo-studenten bij provinciale thema’s die direct invloed hebben op hun leven. De eerste resultaten laten zien dat deze aanpak effectief is: jongeren voelen zich gehoord, dragen zelf ideeën aan en tonen eigenaarschap.
“Het programma heeft de potentie om uit te groeien tot een instrument waarmee mbo-studenten structuur betrokken kunnen worden bij uiteenlopende beleidsdomeinen”
Deel deze pagina via