Netbewuste nieuwbouw: wat is het (niet)?
Door Lennart Lalieu Programmamanager netbewuste nieuwbouw - TKI Urban Energy
"Netbewuste nieuwbouw gaat verder dan energieneutraal of gasloos bouwen. Het is een ontwerpprincipe gericht op het structureel verlagen van de vermogensvraag op piekmomenten. Het is geen garantie voor een aansluiting, maar een cruciale strategie om de druk op het elektriciteitsnet te verlagen, woningen betaalbaar te houden en de kans op een tijdige aansluiting te vergroten. We moeten niet terugvallen op gas, maar vooruit blijven bewegen.
De standaard all-electric woning met warmtepomp, zonnepanelen en een eigen laadpaal is feitelijk niet netbewust, omdat deze een hoge, ongecoördineerde vermogensvraag creëert. Een netbewuste woning drukt het vermogen door slim verbruik buiten de pieken en collectieve oplossingen. Netbewuste nieuwbouw is niet hetzelfde als klimaat- of energieneutraal. Een energieneutrale wijk kan nog steeds een hoge piekbelasting hebben."
Twee sporen in netbewuste nieuwbouw:
- De ontwerpkant: In de vroege fase van gebiedsontwikkeling keuzes maken in het gebouw en de wijk die de vermogensvraag structureel verlagen.
- De aansluitingskant: Voor projecten die al ver ontwikkeld zijn, is een EHBO-kit nodig met ‘pleisters’ om de vermogensvraag alsnog te beperken.
Actiepunten
- Denk in vermogen, niet alleen in energie (kWh): Analyseer bij nieuwe projecten niet alleen het jaarlijkse energieverbruik, maar focus primair op de gelijktijdige piekvraag (kW) en ontwerp maatregelen om deze te verlagen.
- Integreer ‘netbewust’ vanaf de start: Neem de principes van netbewust bouwen mee vanaf de allereerste ontwerpfase van een gebiedsontwikkeling, nog voordat er keuzes over energieconcepten worden gemaakt.
- Raadpleeg de beschikbare kennis: Bezoek netbewustbouwen.com en energy-innovation.nl om concrete voorbeelden, handreikingen en inspiratie op te doen van projecten die al stappen zetten op dit vlak.