Een veiliger Brabant is een fijner Brabant

Wat kunnen overheden én burgers doen tegen georganiseerde criminaliteit?

Als je het nieuws moet geloven dan kan je zomaar slachtoffer worden van ‘ondermijning’. Dan is de vraag: heb je het in de gaten? Wat kún je doen? En wat doe je echt? Herken je de Ferry Bouman in jouw straat of wijk? En wat kun je als vertegenwoordiger van de overheid doen?

Vader heeft zorgelijk gesprek met zoon aan keukentafel.

Ferry Bouman

Op tv is Ferry Bouman van de serie Undercover leuk om naar te kijken. Maar in het echt houden we onze straten, wijken en omgeving graag veilig. Toch lijkt ondermijnende criminaliteit niet tegen te houden. Volg een weekje het nieuws en je ziet wat een schade georganiseerde criminaliteit aanricht. Afpersing, wietteelt en gevaarlijke drugslabs in woonwijken of witwassen via vastgoed of een autohandel. De crimineel heeft de lusten, de samenleving de lasten. Want wie ruimt bijvoorbeeld de vervuilde grond op na een dumping van drugsafval? Wie betaalt?

Samen optrekken

Iemand – ook in jouw buurt - kan betrokken raken bij georganiseerde criminaliteit door allerlei omstandigheden: door een vriend, een mentale of financiële kwestie, een gezinssituatie of omdat de gelegenheid zich voordoet. Het is ‘gewoon’ onderdeel van onze eigen samenleving. Politie en justitie hebben er hun handen vol aan.

Ouders zorgelijk in gesprek op straat.

Weerbare samenleving

Een weerbare samenleving staat sterker. Daarom ondersteunt de provincie tal van activiteiten die overheden én inwoners helpen alert te zijn op ondermijning. Die vreemde persoon die in je wijk rondhangt, of dat vreemde geparkeerde busje? Die worden voortaan opgemerkt als we samen onze oren en ogen openhouden. Als overheid en als inwoner van Brabant.

Feiten en cijfers over ondermijning in Brabant

• 36% van de Brabanders noemt in 2025 criminaliteit en veiligheid als een van de grootste maatschappelijke problemen.

• Brabant telde 111 drugsproductielocaties in de periode 2020–2023, het hoogste aantal van het land.

• Criminelen werken vaak op plekken met weinig toezicht: bedrijventerreinen, vakantieparken, leegstaande agrarische bebouwing of buitengebied.

• De regio Zeeland‑West‑Brabant wordt de ‘gouden driehoek’ van de Nederlandse drugshandel genoemd, door de nabijheid van havens, waterwegen, snelwegen en veel buitengebied.

• In 2024 werd voor een recordbedrag van € 410 miljoen aan criminele verdiensten in beslag genomen.

• Bij een groot deel van aangetroffen drugslabs, opslaglocaties en drugsdumpingen in Oost-Brabant kwam de melding van een burger.

Weerbare overheid

Criminele netwerken zoeken ook bij overheden naar mogelijkheden. De overheden in Brabant treden hier samen tegen op. Want criminelen stoppen niet bij organisatie- of gemeentegrenzen. Ze proberen het gewoon verderop.

De kunst is dus het loket voor criminelen te sluiten. Daarom is er de Brabantse Norm Weerbare Overheid. Die helpt alle Brabantse gemeenten en de provincie samen op te trekken tegen ondermijning.

In de norm staat wat minimaal het benodigde niveau is van bewustwording, informatiebeveiliging, integriteitsborging, beleid en handhaving om ondermijning te weren. De norm is voor bestuurders en ambtenaren een instrument om de eigen organisatie weerbaar te maken. Voor een eerlijke en fatsoenlijke samenleving.

Netwerk Weerbaar Bestuur bordje

Masterclass voor profs

Als je weet hoe ondermijnende criminaliteit werkt, is de kans groter dat je signalen herkent. Dat geldt ook voor 500 (aankomende) professionals die ondermijning bestrijden. In een speciale Masterclass verdiepen ze hun kennis.

Ondermijning speelt zich vaak af binnen ‘gewone’ situaties: verhuur van panden, financiële diensten, zorg, horeca, buitengebied of transport. Iedereen kan afwijkend gedrag signaleren, als je maar weet waarop je moet letten. Dat is belangrijk, want ook iedereen kan (onbedoeld) slachtoffer of facilitator worden. Dus hoe groter de kennis, hoe breder de alertheid, hoe kleiner de kans dat een crimineel voet aan de grond krijgt.

De Masterclass wordt mogelijk gemaakt door Brabant Op De Radar, met optredens van misdaadjournalist Paul Vugts en burgemeester Boy Scholtze van Drimmelen.

De Masterclass is terug te zien op Omroep Brabant, op zondag 19 april om 11.05 uur &15.25 uur en maandag 20 april om 13.35 uur.

Brabant Op De Radar

Criminaliteit zit in onze samenleving, soms zelfs binnen ons gezin. Op de website Brabant Op De Radar vind je verhalen die je helpen het te herkennen. En tips over hoe je het kunt melden. Brabant Op De Radar is mogelijk dankzij samenwerking tussen onder meer Avans Hogeschool, ZLTO, een aantal gemeenten, RIEC’s (Regionale Informatie- en Expertisecentra), politie en provincie.

Een gewoon gezin, met een 15-jarige puber die steeds meer interesse toont voor drugs. Hij blijkt te werken als loopjongen. Eerst vrijwillig, later gedwongen om schulden af te betalen. Ben je dan dader of toch slachtoffer? Hoe voelt het om je eigen kind aan te geven? Als ouder sta je niet alleen. Op de website Brabant Op De Radar ontdek je het hele verhaal.

Die afgeplakte winkelruit, dat pand waar busjes af en aan rijden, een sterke chemische geur. Zijn het signalen? Wat doe je? Als je het gevoel hebt dat het niet klopt, luister dan naar dat gevoel. Maak het bespreekbaar.

Oefenen bij de Riskfactory

In de Dongecentrale in Geertruidenberg oefen je met lastige situaties die je in het echte leven tegen kunt komen. Als je het een keer oefent, is de kans groot dat je in het écht goed handelt.

De Riskfactory Midden- en West-Brabant biedt aan basisschoolleerlingen en senioren een pakket op maat. Na een middagje in de prachtig ingerichte praktijkruimtes is je kennis over veiligheid en gezondheid vergroot. Weet jij bijvoorbeeld wat je moet doen bij brand, cybercrime, pestgedrag en groepsdruk? Hoe je contact legt met hulpdiensten? En hoe gedraag je je in het verkeer? Zelf doen is nooit meer vergeten!

De Riskfactory is een samenwerking van onder andere brandweer, GGD, politie, veiligheidsregio, waterschap en provincie.

Op de fiets zie je iets

In de mooie omgeving van Rucphen ontdek je tijdens een recreatieve fietstocht van 6 kilometer zelf: wat zijn verdachte signalen in het buitengebied?

In Rucphen zijn ze trots op hun buitengebied. De bewoners willen dat graag zo houden. Vanaf 20 juni kun je een fietstocht doen waarbij je onderweg leert over de signalen van ondermijning en wat je daarmee kunt doen. Je trapt zo letterlijk misdaad de gemeente uit. De fietstocht kan de hele zomer worden gemaakt, vergezeld van informatiepanelen en een routekaart.

Bord fietpad

Noot van de redactie In dit artikel hebben wij bij uitzondering sommige beelden gemaakt of aangepast met AI. Dit hebben we gedaan om te voorkomen dat personen of situaties onbedoeld en onterecht worden gelinkt aan georganiseerde criminaliteit. Bij deze beelden staat altijd vermeld: foto met gebruikmaking van AI.

Moeder en zoon aan tafel, hij kijkt zorgelijk op zijn telefoon.
Mensen overleggen aan tafel,

Meer over bestuurlijke weerbaarheid

Deel deze pagina via

Nog niet geabonneerd op Brabant Magazine?

Schrijf je nu gratis in en ontvang 5 keer per jaar Brabant Magazine in je mail.

Word gratis abonnee